|
ZAKOŃCZENIE 65. SEZONU ARTYSTYCZNEGO w Filharminii
19 czerwca 2010 (sobota) godz. 18.00
Sala Filharmonii
W y k o n a w c y :
Orkiestra Filharmonii Krakowskiej
Chór Żeński Filharmonii Krakowskiej
kier. Teresa Majka-Pacanek
Chór Chłopięcy Filharmonii Krakowskiej
kier. Lidia Matynian
Paweł PRZYTOCKI – dyrygent
Marjana LIPOVŠEK – alt
P r o g r a m :
GUSTAV MAHLER (1860 – 1911)
III Symfonia d-moll (1896)
Kräftig. Entschieden
Tempo di Menuetto. Sehr mäßig
Comodo. Scherzando. Ohne Hast
Sehr langsam. Misterioso
Lustig im Tempo und keck im Ausdruck
Langsam. Ruhevoll. Empfunden
Zakończenie obecnego sezonu artystycznego wpisuje się jednocześnie w obchodzony przez cały muzyczny świat jubileusz 150-lecia urodzin Gustava Mahlera. Z tej okazji Filharmonia Krakowska zwieńczy sezon koncertowy 2009/2010 wykonaniem monumentalnej III Symfonii tego kompozytora. Uroczysty koncert z udziałem Orkiestry, Chóru Żeńskiego oraz Chóru Chłopięcego Filharmonii Krakowskiej pod batutą Dyrektora Naczelnego i Artystycznego Pawła Przytockiego odbędzie się w sobotę 19 czerwca o godz. 18.00. Podczas tego niezwykłego wieczoru obok Filharmoników Krakowskich w charakterze solistki usłyszymy Marjanę Lipovšek (alt). Legendarna artystka występowała w wiodących teatrach operowych świata, współpracowała z czołowymi orkiestrami symfonicznymi: Berlińskimi Filharmonikami, Concertgebouw Orchestra, Orkiestrą Filharmonii Monachijskiej, Wiedeńskiej, Londyńskiej czy Nowojorskiej. W swojej artystycznej karierze wielokrotnie współpracowała z najwybitniejszymi mistrzami batuty, takimi jak Claudio Abbado, James Levin, Lorin Maazel, Zubin Mehta czy Riccardo Muti.
III Symfonia Gustava Mahlera po raz pierwszy zabrzmiała (pod dyrekcją kompozytora) w nadreńskim Kerfeld, 9 czerwca 1902. Pięć lat wcześniej, 9 marca 1897 (w Berlinie) Felix Weingartner poprowadził tylko trzy z sześciu części III Symfonii: drugą, trzecią i szóstą. Pojawiły się wówczas krytyczne uwagi - kompozytorowi zarzucano „brak wyobraźni i talentu", a utwór nazwano „tragikomedią", w której „banał goni banał". Był to sygnał zwiastujący zmianę nastawienia recenzentów do utworów Mahlera. Znaczący, jeśli wziąć pod uwagę entuzjazm, z jakim wcześniej (w wielu niemieckich miastach) witano II Symfonię. Lecz to właśnie Trzecia stała się zwiastunem przełomu w kompozytorskim myśleniu Mahlera. Nietzsche powiedziałby: początkiem „przewartościowania wszystkich wartości. Drobny fragment tekstu z Tako rzecze Zaratustra Friedricha Nietzschego śpiewa alt w czwartej części III Symfonii. Lecz gdyby szukać filozoficznego umocowania dla całości dzieła, to można je odnaleźć w Nietzschego Wiedzy radosnej. /fragm. tekstu Zbigniewa Zająca/
Dzień wcześniej, 18 czerwca 2010 III Symfonia Mahlera wykonana zostanie przez Filharmoników Krakowskich pod batutą Pawła Przytockiego wraz z Marjaną Lipovšek w oświęcimskim Kościele pw. św. Maksymiliana. Uroczysty koncert w Oświęcimiu zorganizowany jest w ramach Life Festival Oświęcim, którego pomysłodawcą i dyrektorem artystycznym jest Darek Maciborek, dziennikarz muzyczny i prezenter radiowy (RMF FM).
Marjana Lipovšek - urodzona w słoweńskiej Lublanie córka kompozytora Marijana Lipovšeka. Początkowo studiowała grę na fortepianie oraz nauczanie muzyki. Dopiero podczas studiów w Wyższej Szkole Muzycznej w Grazu zaczęła poważnie myśleć o karierze śpiewaczki. Natychmiast po ukończeniu studiów zaangażowana została przez Operę Wiedeńską, gdzie zdobyła pierwsze doświadczenie sceniczne, następnie kontynuowała karierę jako artystka Opery w Hamburgu i Monachium.
Marjana Lipovšek miała okazję zaśpiewać wszystkie najważniejsze partie w najznakomitszych salach koncertowych świata. Wśród nich znalazły się takie role jak Oktawian (Kawaler srebrnej róży), Dorabella (Cosķ fan tutte), Marina (Borys Godunow) czy Ulrika (Bal maskowy). Jej pierwsza Dalila z Samsona i Dalili Saint-Saėnsa, wykonana podczas festiwalu w Bregenz, odniosła spektakularny sukces - artystka śpiewała jeszcze tę partię w Berlinie, Wiedniu, a także w Opéra de Bastille w Paryżu. Artystka wykonuje komplet partii altowych Richarda Straussa i Richarda Wagnera: Mamkę, Klitajmestrę, Gaję, Brangien, Frikę, Waltraute, Erdę. Wśród jej ulubionych postaci z oper Verdiego znajdują się natomiast Azucena (Trubadur), Amneris (Aida) oraz Miss Quickly (Falstaff).
W ostatnich latach Marjana Lipovšek występowała w przedstawieniach Falstaff oraz Tristan i Izolda pod dyrekcją Claudio Abbado oraz Zubina Mehty. Odniosła wielki sukces w Operze Monachijskiej biorąc udział w nowej produkcji Pierścienia Nibelungów pod batutą Mehty. Kolejne istotne produkcje ostatnich lat to między innymi Kobieta bez cienia pod dyrekcją Giuseppe Sinopoliego w Operze Wiedeńskiej oraz Walkiria w Chicago Lyric Opera pod batutą Sir Andrew Davisa. Artystka z wielkim powodzeniem wystąpiła także w roli Klitajmestry w Elektrze w Metropolitan Opera w Nowym Jorku pod dyrekcją Jamesa Levine’a i w Operze w Zurychu pod batutą Christopha von Dohnįnyi, jak również w nowej produkcji Dafne Straussa w Operze Wiedeńskiej pod dyrekcją Semyona Bychkova. Wśród ostatnich produkcji operowych znalazły się Dialogi karmelitanek Poulenca w Theater an der Wien, Siostra Angelica Pucciniego na scenie mediolańskiej La Scali oraz Dafne Periego w Hamburgu.
Artystka koncertuje ze wszystkimi największymi orkiestrami świata: Filharmonikami Berlińskimi, Orkiestrą Filharmonii Monachijskiej, Wiedeńskiej, Londyńskiej, Staatskapelle Dresden, New York Philharmonic, Boston Philharmonic, London Symphony czy amsterdamską Orkiestra Concertgebouw; współpracuje z takimi dyrygentami jak Abbado, Barenboim, Bychkov, Chung, Davis, von Dohnįnyi, Haitink, Harnoncourt, Levine, Maazel, Mehta, Muti, Nagano, Sinopoli i Sawallisch. Marjana Lipovšek występuje również na światowych estradach z recitalami, z którymi odbyła kilka dużych tournées po Europie i Japonii. W uznaniu dla jej ogromnych zdolności wokalnych i muzycznych wielu kompozytorów zadedykowało jej cykle pieśni swojego autorstwa. Niezwykły sukces i popularność recitali pieśniarskich artystki wynika ze zdolności do wykorzystania swojego ogromnego talentu teatralnego w kreowaniu miniaturowych światów sportretowanych w pieśniach.
Bogata dyskografia obejmuje nagrania: Borys Godunov/ Marina (Sony) i Chowańszczyzna/ Marfa z Claudio Abbado (DG); Elektra/ Klitajmestra, Pierścień Nibelunga/ Frika pod dyrekcją Wolfganga Sawallischa (EMI), Orfeusz i Eurydyka z Hagerem (Ariola), Siostra Angelica pod batutą Patané (Ariola), Jaś i Małgosia wraz z Jeffrey’em Tate (EMI), Złoto Renu i Zmierzch bogów z Haitinkiem (EMI), Kobieta bez cienia/ Mamka oraz Falstaff/ Quickly pod dyrekcją Soltiego (DECCA). Artystka zarejestrowała ponadto Pasje J.S.Bacha wraz z Peterem Schreierem, a także liczne recitale. Za nagranie Cornet Franka Martina Lipovšek uhonorowana została Grand Prix du Disque, otrzymała także Prix Spécial du Jury od Nouvelle Académie du Disque Franēais.
W 1993 roku została mianowana bawarską „Śpiewaczką Kameralną”, a w maju 1996 ten sam tytuł otrzymała od władz Wiednia. W tym samym roku Lipovšek otrzymała Złoty Medal Gustawa Mahlera. Za wybitne osiągnięcia artystyczne, w roku 2001 otrzymała Honorowy Złoty Order Zasługi Republiki Austriackiej. W maju 2004 roku nadano jej tytuł Honorowego Obywatela Miasta Lublany.
Wśród najważniejszych wydarzeń bieżącego sezonu znajdują się następujące produkcje: Dama pikowa Czajkowskiego w Mariborze, Południowy Pacyfik Richarda Rodgersa w Wiedniu, Elektra Straussa w Hamburgu, Rozkwit i upadek miasta Mahagonny Weilla w Tuluzie oraz kilka koncertów w Europie. Marjana Lipovšek została mianowana dyrektorem artystycznym Young Singers Project w ramach Festiwalu w Salzburgu latem 2010 i 2011.
|
|